Η Κρήτη είναι πιθανότατα ο παλαιότερος αμπελουργικός τόπος της Ευρώπης. Στο Βάθυπετρο και στα μινωικά κέντρα γύρω από το Ηράκλειο, οι αρχαιολόγοι έχουν βρει ένα από τα παλαιότερα πατητήρια του κόσμου, περίπου 3.600 ετών, πολύ πριν η Γαλλία ή η Ιταλία γίνουν συνώνυμες με το κρασί. Σήμερα αυτή τη μακριά παράδοση τη συνεχίζουν μικρά οικογενειακά κτήματα στους πρόποδες της Ίδης και αμπελώνες που κοιτάζουν το Κρητικό Πέλαγος.
Αν σχεδιάζεις οινογευσία στην Κρήτη, σε αυτόν τον οδηγό θα βρεις όσα χρειάζεσαι: ποιες ντόπιες ποικιλίες θα συναντήσεις, πού είναι τα κτήματα που δέχονται επισκέπτες, πώς κυλάει συνήθως μια επίσκεψη και ποια εποχή είναι η καλύτερη για να πας.
Οι γηγενείς ποικιλίες της Κρήτης
Στην Κρήτη καλλιεργούνται δεκάδες ντόπιες ποικιλίες αμπελιού, που δύσκολα θα τις βρεις κάπου αλλού στον κόσμο. Τρεις από αυτές ξεχωρίζουν:
- Βιδιανό: λευκή ποικιλία και η πιο δημοφιλής ανακάλυψη του κρητικού κρασιού τα τελευταία 20 χρόνια. Δίνει κρασιά με γεμάτο σώμα, αρώματα βερίκοκου και ροδάκινου και μια ορυκτή αίσθηση, που γίνεται πιο έντονη στα αμπέλια με υψόμετρο.
- Λιάτικο: μία από τις παλαιότερες κόκκινες ποικιλίες του νησιού, που ωριμάζει νωρίς (το όνομά της βγαίνει από τον Ιούλιο). Έχει ανοιχτό χρώμα και πλούσιο άρωμα, με νότες κερασιού και μπαχαρικών. Στα χρόνια της Βενετοκρατίας ήταν από τις ποικιλίες των γλυκών κρητικών κρασιών που ταξίδευαν σε όλη την Ευρώπη.
- Κοτσιφάλι: η πιο διαδεδομένη κόκκινη ποικιλία της Κρήτης, με έντονα αρώματα ώριμου φρούτου, μαλακές τανίνες και ανοιχτό χρώμα. Γι' αυτό συχνά την παντρεύουν με το Μαντηλάρι, που δίνει χρώμα και τανίνες. Τα κρασιά Π.Ο.Π. Πεζά και Αρχάνες είναι χαρμάνι των δύο.
Αν κάνεις τώρα τα πρώτα σου βήματα στα κρητικά κρασιά και τις ποικιλίες τους, ξεκίνα από αυτές τις τρεις. Θα τις βρεις σχεδόν σε κάθε γευσιγνωσία στο νησί.
Πού να κάνεις οινογευσία στην Κρήτη
Τα περισσότερα οινοποιεία της Κρήτης που είναι ανοιχτά για επισκέψεις βρίσκονται στην περιοχή του Ηρακλείου, κυρίως γύρω από τα Πεζά, μια από τις πιο ιστορικές αμπελουργικές ζώνες του νησιού, με δική της ονομασία προέλευσης (Π.Ο.Π. Πεζά). Στην περιοχή του Ηρακλείου είναι και τα κτήματα όπου μπορείς ήδη να κάνεις κράτηση μέσω του AgroVino:
DAF Wines: οικογενειακό οινοποιείο κοντά στο Ηράκλειο, με τρεις εμπειρίες ανάλογα με τον χρόνο που έχεις:
- Γευσιγνωσία Κρασιού σε Οικογενειακό Οινοποιείο κοντά στο Ηράκλειο: σύντομη γευσιγνωσία για πρώτη γνωριμία, καλή επιλογή αν δεν έχεις πολύ χρόνο.
- Γεύσεις της Κρήτης: Wine Pairing σε Οικογενειακό Οινοποιείο: κρασιά που τα συνοδεύουν τοπικοί μεζέδες.
- Πικνίκ σε Αμπελώνα με Κρητικές Γεύσεις & Κρασί: αν θέλεις κάτι πιο χαλαρό, ανάμεσα στα κλήματα.
Κτήμα Διγενάκη (Digenakis Art Winery): οινοποιείο όπου η εικόνα και η αισθητική του χώρου μετράνε όσο και το κρασί:
- Εμπειρία Γευσιγνωσίας στο Οινοποιείο Τέχνης Διγενάκη: η κλασική γευσιγνωσία.
- Γευσιγνωσία Κρασιού & Premium Κρητικό Γεύμα στο Digenakis Art Winery: ολόκληρο γεύμα με κρασιά που το συνοδεύουν.
Diamantakis Winery: οινοποιείο στην περιοχή του Ηρακλείου, με τρεις γευσιγνωσίες ανάλογα με το πόσα κρασιά θέλεις να δοκιμάσεις:
- Taste the wines - Γευσιγνωσία 5 Κρητικών Κρασιών: πέντε κρητικά κρασιά, καλή αρχή αν τώρα γνωρίζεις το κρητικό κρασί.
- Taste the Culture - Γευσιγνωσία 6 Κρασιών με Τοπικές Γεύσεις: έξι κρασιά και τοπικές γεύσεις δίπλα τους.
- Taste the Difference - Γευσιγνωσία 8 Κρασιών: Παράδοση & Πειραματισμός: οκτώ κρασιά, παραδοσιακά και πιο πειραματικά. Η μεγαλύτερη από τις τρεις γευσιγνωσίες.
Efrosini Winery (Οινοποιείο Ευφροσύνη): οινοποιείο στις Δαφνές, με βιολογική καλλιέργεια. Εδώ το Λιάτικο έχει τον πρώτο λόγο: θα το δοκιμάσεις σε μονοποικιλιακά κρασιά αλλά και σε χαρμάνια.
- Γευσιγνωσία 3 Κρασιών: τρία κρασιά του κτήματος και σύντομη ξενάγηση στους χώρους παραγωγής.
- Γευσιγνωσία 5 Κρασιών: πέντε κρασιά, με την ίδια ξενάγηση.
Φυσικά, η Κρήτη έχει πολλά ακόμα αξιόλογα οινοποιεία γύρω από τα Χανιά, το Ρέθυμνο και το Λασίθι. Αν μένεις σε εκείνες τις περιοχές, αξίζει να ρωτήσεις τους ντόπιους. Στο AgroVino δείχνουμε προς το παρόν μόνο κτήματα όπου μπορείς πραγματικά να κλείσεις θέση, και αυτά είναι για την ώρα στην περιοχή του Ηρακλείου. Η λίστα θα μεγαλώνει όσο έρχονται νέοι συνεργάτες.
Τι να περιμένεις από μια οινογευσία
Οι περισσότερες γευσιγνωσίες στην Κρήτη κρατάνε από 45 λεπτά έως 2 ώρες, ανάλογα με την εμπειρία που θα διαλέξεις. Μια συνηθισμένη επίσκεψη έχει:
- Σύντομη ξενάγηση στον αμπελώνα ή στο οινοποιείο, όπου μαθαίνεις πώς καλλιεργείται κάθε ποικιλία και πώς γίνεται το κρασί.
- Γευσιγνωσία 4-6 ετικετών, συνήθως από τα λευκά και τα ροζέ προς τα κόκκινα. Ο οινοποιός ή κάποιος από την οικογένεια σου εξηγεί κάθε κρασί που δοκιμάζεις.
- Μεζέδες: τυριά, ελιές, παξιμάδι, και στις μεγαλύτερες εμπειρίες καμιά φορά ολόκληρο γεύμα.
Στην Κρήτη οι τιμές ξεκινούν συνήθως από 15€ για μια σύντομη γευσιγνωσία και φτάνουν τα 65-70€ για εμπειρίες με ολόκληρο γεύμα. Στο AgroVino η κράτηση επιβεβαιώνεται αμέσως μόλις πληρώσεις. Έτσι ξέρεις από πριν τι περιλαμβάνεται και πόσο κοστίζει, και δεν έχεις εκπλήξεις στην τιμή.
Πότε να πας
- Τρύγος (τέλη Αυγούστου - Οκτώβριος): η πιο ζωντανή εποχή. Βλέπεις το κτήμα πάνω στη δουλειά, και κάποια κτήματα σε αφήνουν να πάρεις μέρος στον τρύγο. Αξίζει αν θέλεις κάτι παραπάνω από μια απλή γευσιγνωσία.
- Καλοκαίρι (Ιούνιος - Αύγουστος): τα αμπέλια είναι καταπράσινα και οι μέρες μεγάλες. Είναι η καλύτερη εποχή για βραδινή γευσιγνωσία με το ηλιοβασίλεμα.
- Άνοιξη (Απρίλιος - Μάιος): τα κτήματα είναι πιο ήσυχα και ο καιρός ήπιος. Σου ταιριάζει αν θέλεις να αποφύγεις τον πολύ κόσμο της τουριστικής περιόδου.
(Διάβασε και τον οδηγό μας για τον τρύγο στην Κρήτη, για να δεις πότε γίνεται και τι να περιμένεις.)
Κάνε την κράτησή σου
Όλες τις παραπάνω εμπειρίες τις κλείνεις απευθείας στο AgroVino, χωρίς κρυφές προμήθειες στην τελική τιμή. Μιλάς κατευθείαν με το κτήμα και η επιβεβαίωση έρχεται αμέσως. Δες όλες τις εμπειρίες οινογευσίας στην Κρήτη →